Arşiv Araştırması ve Güvenlik Soruşturması Yapılmadan İşe Başlatılabilir Mi?
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması talepleri valilik aracılığıyla yetkili mercilerden istenir. Yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen verilerin değerlendirilmesi amacıyla Değerlendirme Komisyonu kurulur. Değerlendirme Komisyonu kendisine iletilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirmelerini yazılı olarak atamaya yetkili amire sunar. Belediye şirketlerine işe alınacak yeni personelin arşiv araştırmalarını ve güvenlik soruşturmalarını bitirmeden ilgili kişilerin işe başlatılması yasal olarak mümkün değildir.
Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu, Hatay İmar Sanayi Anonim Şirketi 2024 Yılı
Belediye şirketlerinde personel istihdamı, yalnızca işe alım şartlarının sağlanmasıyla sınırlı değildir. Göreve başlayacak kişiler bakımından mevzuatta öngörülen arşiv araştırması ve gerekli hâllerde güvenlik soruşturması süreçlerinin de işe başlamadan önce tamamlanması gerekmektedir.
Sayıştay tarafından Hatay İmar Sanayi A.Ş.’nin 2024 yılı denetiminde, bazı personelin arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması sonuçlanmadan işe başlatıldığı tespit edilmiş ve bu uygulama mevzuata aykırı bulunmuştur.
7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu uyarınca, ilk defa veya yeniden kamu görevine atanacak kişiler hakkında arşiv araştırması yapılması öngörülmektedir. Belediye şirketlerinde işe alınacak personel açısından da ilgili personel çalıştırma usul ve esaslarında bu şart açıkça düzenlenmiştir.
Araştırma sonucunda elde edilen bilgiler, yetkili Değerlendirme Komisyonu tarafından incelenerek nesnel ve gerekçeli bir değerlendirmeyle atamaya veya işe almaya yetkili makama sunulmalıdır.
Sonuç olarak; belediye şirketlerinde işe alınacak personelin arşiv araştırması ve gerekli güvenlik soruşturması tamamlanmadan fiilen işe başlatılması uygun değildir. İşe alım sürecinin, araştırma sonuçlarının alınması ve gerekli değerlendirme sürecinin tamamlanmasının ardından sonuçlandırılması gerekmektedir.