Tahsilat Makbuzlarının Yok Edilmesi Hangi Suçları Oluşturur?
Belediye gelirlerini tahsil eden personelin topladığı paraların tamamını belediye hesaplarına aktarmaması zimmet suçu oluşturur. Tahsilatı gizlemek amacıyla makbuz veya koçanların yok edilmesi, değiştirilmesi ya da gerçeğe aykırı düzenlenmesi ise ayrıca belge suçlarına yol açabilir. İlk derece mahkemesi bir sanığa 3 yıl 10 ay 25 gün, iki sanığa ise ayrı ayrı 2 yıl 7 ay 7 gün hapis cezası vermiştir. Yargıtay bu mahkûmiyetleri onamıştır.
Yargıtay 5. Ceza Dairesi E.2020/6724 K.2023/7756
Olay ve İddia
Belediye tahsilat şefi ve tahsildarların işgaliye ve diğer belediye gelirlerini tahsil ettikleri halde alınan tutarların tamamını belediye hesaplarına yatırmadıkları ileri sürülmüştür.
Bazı makbuzların iptal edildiği, bazı makbuz koçanlarının ortadan kaldırıldığı ve gerçek tahsilat miktarlarıyla belediye kayıtları arasında farklılık oluşturulduğu iddia edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararı
Bozma sonrası yapılan yargılamada mahkeme, bir sanık hakkında nitelikli zimmet suçundan 3 yıl 10 ay 25 gün hapis cezası, diğer iki sanık hakkında ise zincirleme basit zimmet suçundan ayrı ayrı 2 yıl 7 ay 7 gün hapis cezası vermiştir.
Resmî belgeyi bozmak, yok etmek veya gizlemek suçundan bazı sanıklar hakkında beraat hükümleri kurulmuştur.
Mevzuat ve Hukuki Değerlendirme
Tahsil edilen belediye geliri kamu parasıdır. Bu paranın görev nedeniyle kendisine teslim edilen kamu görevlisi tarafından belediye hesabına aktarılmayarak uhdesinde tutulması zimmet suçunu gündeme getirir.
Bu işlemi gizlemek amacıyla resmî tahsilat belgelerinin ortadan kaldırılması veya değiştirilmesi halinde ayrıca belge suçları söz konusu olabilir.
Yargıtay Kararı ve Gerekçesi
Yargıtay, zimmet suçlarına ilişkin mahkûmiyetlerde mahkemenin delil değerlendirmesini hukuka uygun bulmuş ve verilen cezaları onamıştır.
Resmî belgeyi bozmak, yok etmek veya gizlemek suçuna ilişkin beraat hükümleri yönünden ise kanun yoluna başvuran tarafın doğrudan zarar görme ve temyiz hakkı ayrıca değerlendirilmiştir.
Yargılama Süreci ve Ceza Sonucu
İlk derece mahkemesi bir sanık hakkında nitelikli zimmet suçundan 3 yıl 10 ay 25 gün, diğer iki sanık hakkında ise zincirleme basit zimmet suçundan ayrı ayrı 2 yıl 7 ay 7 gün hapis cezasına hükmetmiştir.
Dosyada ayrı bir Bölge Adliye Mahkemesi aşaması bulunmamaktadır. Yargıtay, zimmet suçlarına ilişkin bu mahkûmiyet hükümlerini onamıştır. Yargıtay yeni bir ceza miktarı belirlememiş, ilk derece mahkemesinin verdiği cezaların hukuka uygun olduğuna karar vermiştir.
Sonuç ve Öneriler
Tahsilat birimlerinde günlük kasa-banka mutabakatı yapılmalı; makbuz koçanlarının teslimi, kullanımı, iptali ve iadesi eksiksiz takip edilmelidir.